|
|
|
ไม้เชิงชายเป็นส่วนประกอบที่มองเห็นได้ตามแนวปลายหลังคา หลายคนเลือกจากสีและรูปทรงเป็นหลัก แต่ชิ้นส่วนนี้เกี่ยวข้องกับทั้งความเรียบร้อยของขอบหลังคา การติดตั้งรางน้ำ และการป้องกันส่วนปลายของโครงหลังคาจากสภาพแวดล้อม |
|
หากเลือกขนาดไม่สัมพันธ์กับหลังคา แนวเชิงชายอาจดูบางหรือหนาเกินไป หากติดตั้งไม่ตรง รอยต่อและแนวรางน้ำจะเห็นชัดจากหน้าบ้าน การเลือกจึงควรดูพร้อมกันทั้งวัสดุ ขนาด สี รายละเอียดรอยต่อ และระบบหลังคาที่ใช้อยู่ |
|
|
ไม้เชิงชายติดตั้งตามแนวปลายจันทันหรือขอบลาดของหลังคา ทำหน้าที่ปิดส่วนปลายของโครงหลังคาให้ดูเรียบร้อย และเป็นแนวสำหรับยึดองค์ประกอบบางชนิด เช่น รางน้ำฝน ทั้งนี้รายละเอียดการยึดขึ้นอยู่กับแบบโครงสร้างและระบบรางน้ำของแต่ละบ้าน |
|
บริเวณนี้รับแดด ฝน ความชื้น และการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิ จึงต้องเลือกวัสดุที่เหมาะกับงานภายนอก รวมถึงใช้สกรู สี หรืออุปกรณ์ติดตั้งที่เข้ากันได้ หากมีฝ้าชายคา ควรวางแนวเชิงชายและฝ้าให้ต่อกันเรียบร้อย เพื่อไม่ให้เกิดช่องเปิดที่สัตว์ขนาดเล็กหรือแมลงเข้าไปอาศัย |
|
|
|
|
ไม้จริงมีลายและผิวสัมผัสตามธรรมชาติ สามารถตัด เจาะ และทำสีได้หลายแบบ แต่ต้องเลือกชนิดไม้ที่เหมาะกับภายนอก อบหรือผึ่งให้ความชื้นเหมาะสม และป้องกันผิวตามระบบสีที่กำหนด ไม้ที่ยังมีความชื้นสูงหรือได้รับการป้องกันไม่ทั่วถึงอาจบิด โก่ง แตกร้าว หรือเสื่อมตามสภาพอากาศ การดูแลไม้จริงไม่ได้จบหลังติดตั้ง ควรตรวจสี รอยแตก และจุดที่น้ำขังเป็นระยะ โดยเฉพาะหัวตัดและรอยต่อซึ่งรับความชื้นได้ง่าย |
|
|
|
ไม้เชิงชายไฟเบอร์ซีเมนต์เป็นวัสดุขึ้นรูปที่ใช้กับงานภายนอกได้แพร่หลาย มีแบบผิวเรียบและผิวลายไม้ น้ำหนักและวิธีตัดต่างจากไม้จริง การติดตั้งต้องใช้อุปกรณ์ที่เหมาะกับวัสดุและควบคุมระยะยึดตามคู่มือ หัวตัดและรอยเจาะควรเก็บสีหรือสารป้องกันตามระบบที่ผู้ผลิตระบุ การขันสกรูชิดขอบเกินไปหรือบังคับแผ่นให้เข้ากับโครงที่ไม่ตรงอาจทำให้เกิดรอยร้าวได้ |
|
|
|
วัสดุสังเคราะห์มีหลายสูตร เช่น วัสดุผสมพลาสติกหรือวัสดุขึ้นรูปชนิดอื่น คุณสมบัติเรื่องการขยายตัว น้ำหนัก ระยะยึด และการทนสภาพอากาศจึงไม่เท่ากัน ควรตรวจเอกสารของรุ่นสินค้าโดยตรง ไม่ควรใช้วิธีติดตั้งเดียวกันกับไม้จริงหรือไฟเบอร์ซีเมนต์โดยอัตโนมัติ |
|
ข้อที่ควรถามผู้ขายคือรุ่นนั้นออกแบบสำหรับภายนอกหรือไม่ ต้องเว้นรอยต่อเท่าใด ใช้สกรูชนิดไหน และสามารถทำสีทับได้หรือไม่ คำตอบเหล่านี้มีผลต่อรายละเอียดหน้างานมากกว่าชื่อเรียกของวัสดุ |
|
|
|
ความกว้างของไม้เชิงชายควรปิดปลายโครงและรับรายละเอียดของฝ้าหรือรางน้ำได้ตามแบบ บ้านหลังคาทรงสูงหรือชายคาขนาดใหญ่มักมองเห็นแนวเชิงชายชัด หากใช้แผ่นแคบเกินไป สัดส่วนอาจดูเบาและไม่สัมพันธ์กับหลังคา ส่วนแผ่นที่กว้างมากบนบ้านขนาดเล็กอาจทำให้ขอบหลังคาดูหนัก ไม่ควรเลือกจากภาพตัวอย่างเพียงอย่างเดียว ควรให้ช่างวัดความสูงจริงของปลายจันทัน ระยะฝ้า ตำแหน่งรางน้ำ และระดับกระเบื้องหลังคา จากนั้นจึงเลือกหน้ากว้างและความหนาที่ปิดงานได้พอดี |
|
ถ้าต้องต่อแผ่นหลายช่วง ควรวางตำแหน่งรอยต่อให้สัมพันธ์กับจุดรองรับ หลีกเลี่ยงรอยต่อที่ลอยอยู่ระหว่างโครง และอย่าให้รอยต่อหลายแนวกระจุกอยู่ในมุมที่มองเห็นจากทางเข้าบ้าน |
|
|
| สีเชิงชายไม่จำเป็นต้องเหมือนกระเบื้องหลังคาเสมอไป แต่ควรอยู่ในชุดสีเดียวกับองค์ประกอบภายนอก เช่น หลังคา ฝ้าชายคา วงกบ และรางน้ำ |
• บ้านหลังคาสีเข้มสามารถใช้เชิงชายสีเข้มเพื่อให้ขอบหลังคาดูต่อเนื่อง หรือใช้สีอ่อนตามฝ้าเพื่อให้แนวชายคาเบาขึ้น
• บ้านสไตล์โมเดิร์นมักเหมาะกับสีเทา ดำ น้ำตาลเข้ม หรือสีเดียวกับกรอบอาคาร
• บ้านที่ต้องการความอบอุ่นอาจใช้สีน้ำตาลลายไม้ แต่ควรตรวจว่าไม่ชนกับสีประตู พื้นระเบียง และไม้ตกแต่งส่วนอื่น
• สีขาวหรือสีอ่อนทำให้รอยต่อ คราบน้ำ และแนวติดตั้งเห็นง่าย จึงต้องให้ความสำคัญกับงานเก็บขอบมากขึ้น |
| ควรดูตัวอย่างสีกลางแจ้ง เพราะสีใต้แสงธรรมชาติต่างจากในร้าน วางตัวอย่างทั้งในส่วนที่โดนแดดและใต้ชายคาเพื่อดูว่าสียังคงเข้ากับผนังและหลังคาหรือไม่ |
|
|
1. แนวปลายจันทันหรือโครงรองต้องตรงและแข็งแรง หากโครงบิด การบังคับแผ่นให้ตรงอาจทำให้วัสดุเสียรูปหรือเกิดแรงสะสม
2. ตรวจตำแหน่งฝ้าชายคาและรางน้ำพร้อมกัน เพื่อไม่ต้องถอดแก้ภายหลัง
3. ใช้สกรูและอุปกรณ์ยึดตามชนิดวัสดุ รวมถึงควบคุมระยะจากขอบแผ่น
4. เว้นรอยต่อหรือระยะขยายตัวตามคู่มือสินค้า ไม่อุดรอยทั้งหมดโดยไม่ตรวจข้อกำหนด
5. เก็บหัวตัด รอยเจาะ และรอยต่อด้วยวัสดุที่เข้ากันได้กับระบบสี
6. ทำทางระบายน้ำให้เหมาะสม ไม่ปล่อยให้น้ำจากหลังคาไหลย้อนหรือขังที่ขอบแผ่น |
|
|
|
สัญญาณที่ควรตรวจเพิ่มเติม ได้แก่ สีพองหรือหลุดซ้ำที่จุดเดิม แผ่นบิดจนเกิดช่อง รอยแตกบริเวณสกรู เนื้อไม้ผุ หัวแผ่นบวม รอยน้ำจากรางน้ำ และร่องรอยแมลงในกรณีที่เป็นไม้จริง |
|
ก่อนเปลี่ยนควรหาสาเหตุร่วมด้วย หากความเสียหายเกิดจากหลังคารั่ว รางน้ำตัน หรือโครงรองผุ การเปลี่ยนเฉพาะแผ่นเชิงชายจะช่วยได้ชั่วคราวเท่านั้น ควรแก้แหล่งน้ำและส่วนโครงสร้างก่อนปิดงานใหม่ |
|
|
|
ตรวจแนวเชิงชายอย่างน้อยปีละหนึ่งครั้งและหลังพายุแรง มองหารอยแยก สกรูคลาย สีเสียหาย และคราบน้ำ ล้างรางน้ำเพื่อไม่ให้น้ำล้นกลับเข้าหาขอบหลังคา ตัดกิ่งไม้ที่เสียดสีกับแผ่น และซ่อมผิวทันทีเมื่อพบรอยเปิด |
|
ไม้เชิงชายที่เหมาะกับบ้านไม่จำเป็นต้องเป็นวัสดุชนิดเดียวกันทุกโครงการ สิ่งสำคัญคือวัสดุต้องรองรับสภาพอากาศ รายละเอียดติดตั้งต้องตรงตามระบบ และขนาดต้องสัมพันธ์กับปลายโครงจริง การให้ช่างวัดหน้างานก่อนสั่งซื้อช่วยลดทั้งรอยต่อที่ไม่จำเป็นและการแก้ไขภายหลัง |
|
| |